AzEnRu
  • ABOUT THE INSTITUTE
    • General information
    • Administration
    • Structure
    • Social organizations
    • Scientists
  • NEWS
    • All news
    • Major news
    • Activities
    • Announcements
    • Foreign relations and cooperation
    • Publishing activities
    • Interesting news
  • RESEARCH ACTIVITY
    • Research areas
    • Scientific results
    • Members of the Science Council
    • Meetings of the Science Council
    • Annual report
  • ELMMETRİYA
  • DISSERTATION COUNCIL
    • Doctoral program
    • Members of the Dissertation Council
    • Meetings of the Dissertation Council
    • Rules and guidelines
    • Author’s abstracts of theses
  • INNOVATION ACTIVITY
    • Potential applied projects
    • Designed devices
    • Applied research
    • Patents
    • Grants
  • PUBLICATIONS
    • Transactions of ANAS
    • Textbooks and monographs
  • CONTACT
MAIN PAGE →NEWS
+A -A

Alimlər Süd Yolu qalaktikasında ola biləcək yadplanetli sivilizasiyaların mümkün sayını təyin ediblər

01.06.2022 /

Aparılmış yeni tədqiqat Süd Yolu qalaktikasında çoxlu sayda sivilizasiyanın olma ehtimalını güman edir. Lakin onlardan yalnız az hissəsi bizim əlaqə yarada bilər. Pekin Pedaqoji Universitetindən olan astronomlar Wenjie Song və He Gao öz yeni elmi məqalələrində güman ediblər ki, Süd Yolu qalaktikasında 42.777 yadplanetli sivilizasiya mövcud ola bilər və onlardan biri yaxın 2000 il ərzində bizə mesaj göndərə bilər. Aparılmış yeni tədqiqat Fermi paradoksunun potensial həll yolu ola bilər. Fermi paradoksuna əsasən əgər qalaktikada çoxlu sayda yadplanetli sivilizasiya mövcuddursa, nəyə görə biz hələ də onları aşkar etməmişik?

Öz yeni elmi araşdırmalarında çinli alimlər nəzəri hesablamaları təqdim ediblər və həmin hesablamalara əsasən Süd Yolu qalaktikasında 42.777 yadplanetli sivilizasiya mövcuddur. Lakin bu o demək deyil ki, bizə mesaj göndərmək üçün onların hamısı texnoloji inkişaf səviyyəsinə çatıblar. Bununla belə onlardan bəlkə də çoxu hələ heç ulduzlararası səyahət etmək səviyyəsində deyil. Alimlərin hesablamalarında çoxlu sayda bilinməyən faktorlar var. Lakin əgər həmin faktorlar məlum olsaydılar, onlar əldə edilə biləcək nəticələr üçün vacib rol oynaya bilərdilər. Fermi paradoksunun həlli üçün təklif edilmiş Böyük filtr adlı fərziyyəyə əsasən bu və ya digər sivilizasiyanın yüksək inkişaf səviyyəsinə çatması üçün çoxlu sayda faktorun yerinə yetirilməsi lazımdır.

- Həyat növünün yarana biləcəyi planet olmalıdır

- Həmin planetdə həyat hər bir halda yaranmalıdır

- Daha sonra şüurlu həyat növü ortaya çıxmalıdır

- Sonda isə həmin həyat növü insan sivilizasiyasının sahib olduğu və ya ondan da yüksək inkişaf səviyyəsinə çata bilər.

Lakin bu fərziyyəyə əsasən əgər biz hələ də yadplanetli sivilizasiyalardan mesaj əldə etməmişiksə, bu, onların hələ lazımi inkişaf səviyyəsinə çatmadıqlarına işarə edir. Aparılmış yeni tədqiqatda alimlər güman ediblər ki, 42.000-dən çox sivilizasiyanın (bu ədəd statistik səhvlərə sahib ola bilər) yalnız 0.1%-i digər sivilizasiyalar ilə əlaqə üçün lazımi inkişaf səviyyəsinə çatmış ola bilər. Bunun üçün isə yadplanetli sivilizasiyalar uzun təkamül dövründən keçməlidirlər.

Yeni tədqiqatı aparmış alimlərin fikirlərinə əsasən insan sivilizasiyası yaxın 2000 il ərzində yadplanetli sivilizasiyadan mesaj əldə edə bilər. Yəni minimum bir sivilizasiyadan bir mesaj. 0.1% göstəricisi bizim qalaktikamız üçün optimistik göstəricidir. Alimlərin pessimist qiymətləndirmələrinə əsasən isə bu göstərici yalnız 0.01% təşkil edir. Bu halda insan sivilizasiyası yadplanetli sivilizasiyadan gələ biləcək mesajı 400.000 il gözləməli olacaq. “Lakin bu göstərici də əslində yüksək hesab edilə bilər. Bu o deməkdir ki, lazımi texniki inkişaf səviyyəsinə çatmış yadplanetli sivilizasiyaların sayı daha azdır. Müvafiq olaraq bu cür sivilizasiyadan mesaj əldə etmək ehtimalı da çox aşağıdır” - deyə alimlər qeyd ediblər.

technote.az

Tweet
ANNOUNCE
  • 08.04.2026
  • 08.04.2026
  • 07.04.2026
  • 06.04.2026
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • ABOUT THE INSTITUTE
    • General information
    • Administration
    • Social organizations
    • Structure
  • RESEARCH ACTIVITY
    • Research areas
    • Scientific results
    • Doctoral program
    • Master`s program
  • INNOVATION ACTIVITY
    • Potential applied projects
    • Applied research
    • Patents
    • Grants
  • NEWS
    • Conferences, Assemblies
    • Major news
  • USEFUL
    • Announcements
    • New publications
    • Links
Copyright © 2010-2025 Institute of Control Systems
Sitemap