Su və günəş işığından hidrogen yanacağı əldə etməyin yeni metodu kəşf edilib!
10.12.2024 /
Alimlər günəş işığı və sudan bərpa olunan hidrogen yanacağı istehsal etmək üçün yeni bir metod kəşf ediblər. Hələlik yalnız erkən prototip reaktor qurulsa da, bu texnologiyanın potensialı böyükdür.
Yaponiyanın Shinshu Universitetinin alimləri yalnız günəş işığı və sudan istifadə edərək bərpa olunan hidrogen yanacağı istehsal edən innovativ bir reaktor hazırlaya biliblər. Təxminən 100 kvadratmetrlik sahəni əhatə edən bu reaktor, su molekullarını hidrogen və oksigenə ayırmaq üçün xüsusi fotokatalitik panellərdən istifadə edir. Proses 2 mərhələdən ibarətdir: birinci mərhələdə oksigen, ikinci mərhələdə isə hidrogen atomları ayrılır. Ayrılmış hidrogen təmiz yanacaq kimi saxlanılır və nəqliyyat vasitələrində, generatorlarda və digər qurğularda istifadə edilə bilər.
Bu sistem, mövcud "bir mərhələli" katalizator metodlarından fərqli bir yanaşma nümayiş etdirir. Ənənəvi metodlarda su birbaşa hidrogen və oksigenə ayrılır, lakin bu proses həm enerji səmərəsizliyi, həm də təbii qazdan asılılıq səbəbindən davamlı deyil. Reaktorun ilkin testləri UV işığı altında aparılıb və uğurlu nəticələr əldə olunub. Daha sonra günəş işığı altında keçirilən testlər enerji çevrilmə nisbətində 50%-lik bir artım göstərib. Lakin sistemin hələ də həll etməli olduğu mühüm bir problem var: günəş işığını hidrogen yanacağına çevirmə səmərəliliyi yalnız 1% səviyyəsindədir. Kommersiya məqsədləri üçün bu göstəricinin ən azı 5%-ə çatdırılması tələb olunur.
Tədqiqatçılar reaktorun ölçüsünün böyüdülməsi və daha səmərəli fotokatalizatorların hazırlanmasının vacibliyini vurğulayırlar. Tədqiqatın baş müəllifi Kazunari Domen bu texnologiyanın praktik səviyyədə səmərəliliyə çatmasının hidrogen yanacağı istehsalı ilə bağlı infrastruktur, qanun və tənzimləmələrin sürətləndirilməsinə səbəb olacağını deyib. “Fotokatalizatorların günəş enerjisindən kimyəvi enerjiyə çevrilmə səmərəliliyi ən mühüm məqamdır. Bu yaxşılaşdırıldıqda, bir çox tədqiqatçı kütləvi istehsal texnologiyası və qaz ayırma prosesləri ilə yanaşı böyük həcmli zavodların inşasının inkişafı üzərində ciddi şəkildə işləyəcəkdir” deyə Domen bildirib. Texniki maneələrə baxmayaraq, bu konsepsiya böyük ümid vəd edir. Alimlər katalizatorları təkmilləşdirə və reaktorları böyüdə bilsələr, dünyanın ən bol ehtiyatlarından olan günəş işığı və sudan təmiz və davamlı şəkildə yanacaq əldə etmək mümkün olacaq.
