Alimlər zəlzələnin qarşısını almağı bacaran cihaz ixtira ediblər
23.01.2025 /
Şarja Universitetinin (BƏƏ) professorları zəlzələlərin təsirini 75 faiz azalda bilən unikal cihazı patentləşdiriblər.
“Azərbaycan müəllimi” xəbər verir ki, bu zaman əsas material kimi qum və ya digər dənəvər maddələrdən istifadə edilir. Bu da cihazın təkcə effektiv olmasına deyil, həm də geniş istifadəsinə imkan verir.
İxtira müəyyən diametrli qum və ya polad toplarla doldurulmuş qabları təmsil edir. Onlar bina strukturunun içərisinə yerləşdirilir və seysmik zərbələrin enerjisini udmaq və dağıtmaq üçün passiv dumper (yükünü özü boşaldan, torpaq və s. daşımaq üçün kiçik vaqon – red.) kimi fəaliyyət göstərir. Bu, yükdəki dəyişikliklərə uyğunlaşa bilən, titrəmələrin təsiri altında sıxılan və hərəkət edən qumun təbii xüsusiyyətləri sayəsində əldə edilir.
Konteynerlər modul dizayna malikdir və müxtəlif bina formalarına və ölçülərinə uyğunlaşdırıla bilər. Sistemin içərisində enerjinin yayılmasının səmərəliliyini artıran daşınan polad lövhələr var.
Cihazın əsas xüsusiyyətlərindən biri onun qiymətinin aşağı, istehsalının isə asan olmasıdır. Mürəkkəb mexanizmlər və xarici güc tələb edən ənənəvi sistemlərdən fərqli olaraq, qum əsaslı cihaz hazır materiallardan yığıla bilər.
Tədqiqat işinin rəhbəri onların ixtirasının aşağı büdcəli layihələr üçün yeni imkanlar açdığını bildirib: "Bizim işimiz göstərir ki, qum kimi təbii materiallar binaları zəlzələlərdən qorumaq üçün sərfəli və etibarlı bir həll təmin edə bilər".
Eksperimental məlumatlar təsdiqləyir ki, cihazın uğur əmsalı 75 faizə çatır və bu, bir çox müasir sistemlərin performansını əhəmiyyətli dərəcədə üstələyir. Bundan əlavə, cihaz təkcə zəlzələlərdən deyil, həm də digər vibrasiya təsirlərindən, məsələn, külək və ya qatarın hərəkətindən də effektiv şəkildə qoruyur.
