AzEnRu
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • Struktur
    • İctimai təşkilatlar
    • Alimlər
  • XƏBƏRLƏR
    • Bütün xəbərlər
    • Mühüm xəbərlər
    • Tədbirlər
    • Elanlar
    • Xarici əlaqələr və Əməkdaşlıq
    • Nəşr fəaliyyəti
    • Maraqlı məlumatlar
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Elmi şuranın tərkibi
    • Elmi şuranın iclasları
    • İllik hesabat
  • ELMMETRİYA
  • DİSSERTASİYA ŞURASI
    • Doktorantura
    • Dissertasiya şurasının tərkibi
    • Dissertasiya şurasının iclasları
    • Qayda və təlimat
    • Dissertasiyaların avtoreferatları
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Yaradılan cihazlar
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • NƏŞRLƏR
    • AMEA-nın Xəbərləri
    • Dəsrlik və Monoqrafiyalar
  • ƏLAQƏ
ANA SƏHİFƏ →XƏBƏRLƏR
+A -A

Günəş sistemindən kənarda Yerə bənzər planetdə ilk dəfə atmosfer aşkar edilib

11.04.2025 / Maraqlı məlumatlar
L 98-59 c adlı qaya tipli planet, qırmızı cırtdan tipli bir ulduzun ətrafında fırlanır və bizdən 35 işıq ili uzaqlığında yerləşir - bu da kosmik ölçülərə görə yaxın məsafə hesab olunur. Bu planet ölçücə Yer kürəsindən bir qədər böyükdür və alimlər orada atmosferin mövcud ola biləcəyini düşünürlər. Onların sözlərinə görə, L 98-59 c planeti diametri iki Yer ölçüsündən kiçik olan və atmosferi dəqiq şəkildə aşkarlanmış ilk dünya ola bilər. Günəşdən kiçik olan L 98-59 adlı qırmızı cırtdan ulduzunun ətrafında ən azı dörd təsdiqlənmiş planet fırlanır - bu planetlər 6 il əvvəl aşkarlanmışdı. Yeni tədqiqat isə konkret olaraq L 98-59 c planetinə yönəlib. Alimlərin sözlərinə görə, bu planet isti və qaya tərkiblidir, ölçücə Yer kürəsindən bir qədər böyükdür.
Hubble kosmik teleskopu vasitəsilə əldə edilən məlumatların təhlili göstərir ki, bu planetin atmosferi ola bilər. Əgər bu məlumatlar təsdiqlənsə, L 98-59 c ölçü baxımından bu kateqoriyaya aid olan planetlər arasında atmosferi aşkar edilən ilk qaya planetinə çevriləcək. Bu isə bu ölçüdəki dünyaların atmosfer xüsusiyyətlərinə və qırmızı cırtdan ulduzların sərt şəraitinə dözə bilmə qabiliyyətinə dair yeni məhdudiyyətlər müəyyən edəcək. Astronomlar bildirirlər ki, L 98-59 c Yer ölçüsünün iki diametrindən kiçik olub, atmosferi dəqiq şəkildə aşkarlanan ilk planet ola bilər. Əvvəlki məlumatlar göstərib ki, L 98-59 ulduzu astronomların düşündüyündən daha aktivdir və onun planetlərinə Günəşin Yerə göndərdiyindən xeyli daha çox enerji yayır.
Bu səbəbdən, L 98-59 c planetinin tədqiqi Yerə bənzər ölçüdə olan və eyni ulduz mühitində formalaşmış planetlərin atmosferlərini öyrənmək üçün əla imkan yaradır. Astronomlar Hubble teleskopunun köməyi ilə planetin öz ulduzunun qarşısından keçdiyi anları müşahidə ediblər ki, bu zaman atmosferin mövcudluğunu müəyyənləşdirmək mümkündür. Alimlərin sözlərinə görə, işığın spektral təhlili planetdə atmosferin olduğunu göstərir, çünki işığı udan və ya səpələyən buludlar kimi komponentlər aşkarlanıb. Lakin bu məlumatların mütləq şəkildə təsdiqlənməsi lazımdır, çünki Hubble teleskopunun məlumatlarında bir planetin atmosferinin mövcudluğunu müəyyənləşdirmək asan məsələ deyil. Məsələ ondadır ki, ulduzun işığı bu məlumatları təhrif edə bilər. Astronomlar L 98-59 c planetini yenidən müşahidə etməyi planlaşdırırlar - bu dəfə həm Hubble, həm də James Webb kosmik teleskopları vasitəsilə.
technote.az
Tweet
ELANLAR
  • 08.04.2026
    23–25 iyun 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Müasir Riyaziyyat, Mexanika və Onların Tətbiqlərinin Problemləri” (MPMMA 2026) mövzusunda Beynəlxalq konfransı keçiriləcək
  • 08.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunda dezinfeksiya işləri aparılacaq
  • 07.04.2026
    9-12 sentyabr 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Riyaziyyat və Mexanikanın Müasir Problemləri” mövzusunda 13-cü Beynəlxalq Konfransı keçiriləcək
  • 06.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunun növbəti Ümuminstitut seminarı keçiriləcək
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • İctimai təşkilatlar
    • Struktur
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Doktorantura
    • Magistratura
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • XƏBƏRLƏR
    • Konfranslar, İclaslar
    • Mühüm xəbərlər
  • FAYDALI KEÇİDLƏR
    • Elanlar
    • Yeni nəşrlər
    • Linklər
Copyright © 2010-2025 İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Saytın xəritəsi