AzEnRu
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • Struktur
    • İctimai təşkilatlar
    • Alimlər
  • XƏBƏRLƏR
    • Bütün xəbərlər
    • Mühüm xəbərlər
    • Tədbirlər
    • Elanlar
    • Xarici əlaqələr və Əməkdaşlıq
    • Nəşr fəaliyyəti
    • Maraqlı məlumatlar
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Elmi şuranın tərkibi
    • Elmi şuranın iclasları
    • İllik hesabat
  • ELMMETRİYA
  • DİSSERTASİYA ŞURASI
    • Doktorantura
    • Dissertasiya şurasının tərkibi
    • Dissertasiya şurasının iclasları
    • Qayda və təlimat
    • Dissertasiyaların avtoreferatları
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Yaradılan cihazlar
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • NƏŞRLƏR
    • AMEA-nın Xəbərləri
    • Dəsrlik və Monoqrafiyalar
  • ƏLAQƏ
ANA SƏHİFƏ →XƏBƏRLƏR
+A -A

Çin özünün yeni növ süni intellekt çiplərini yaratmağa cəhd edəcək

15.09.2025 / Maraqlı məlumatlar

Çin hökumətinin baş məsləhətçisi, Tsinxua Universitetinin professoru Wei Shaojun Sinqapurda keçirilən forumda çıxış edərək bildirib ki, Asiya ölkələri, o cümlədən Çin, hazırda bütün dünyada süni intellekt platformalarının öyrədilməsi üçün istifadə olunan universal qrafik prosessorlardan asılılığı azaltmalıdırlar. Onun sözlərinə görə, Çinə NVIDIA texnologiyalarından asılı olmayan və öz arxitekturası əsasında qurulmuş süni intellekt çipləri lazımdır. Çin hökumətinin yüksək vəzifəli rəsmilərinə uzun illər məsləhət verən Wei etiraf edib ki, “təəssüf ki, biz Asiyada, o cümlədən Çin də daxil olmaqla, alqoritmlərin və böyük modellərin hazırlanmasında ABŞ-a bənzəyirik”. Onun sözlərinə görə, bu yolun davam etdirilməsi region üçün “ölümcül təhlükəli” ola bilər.
Wei əlavə edib ki, Çin oyunlar və sənaye qrafikası üçün yaradılmış arxitekturaya güvənmək əvəzinə, xüsusi olaraq böyük modellərin işlənməsi üçün nəzərdə tutulmuş yeni tip çipin yaradılmasına diqqət yetirməlidir. O həmçinin vurğulayıb ki, ABŞ-ın illərlə tətbiq etdiyi sanksiyalara baxmayaraq, Çin hələ də öz mikroçip istehsalı sənayesini fəal şəkildə inkişaf etdirir və bunun üçün kifayət qədər resurslara malikdir. Çin şirkətləri ABŞ tərəfindən tətbiq edilən ixrac məhdudiyyətlərinə görə NVIDIA süni intellekt sürətləndiricilərinin çatışmazlığı ilə üzləşiblər. Bu məhdudiyyətlər Çin şirkətlərinə ən qabaqcıl çipləri almağa imkan vermir. Çində çip istehsalı üzrə mövcud texnologiyalar isə hələlik NVIDIA-nın ən yaxşı həlləri ilə müqayisə oluna biləcək süni intellekt sürətləndiriciləri istehsal etməyə imkan vermir.
Bununla belə, bu ilin əvvəlində DeepSeek neyron şəbəkəsinin dünya səhnəsinə çıxışı göstərdi ki, Çin şirkətləri nisbətən zəif avadanlıq üzərində belə öz süni intellekt alqoritmlərini təkmilləşdirə bilirlər. İyulun sonunda Çin tənzimləyiciləri NVIDIA-nı Çin bazarı üçün nəzərdə tutulan H20 sürətləndiricilərində uzaqdan bloklama və izləmə funksiyalarının mövcudluğunda ittiham etdilər, nəticədə şirkət təmsilçiləri dəfələrlə bu ittihamları təkzib etməli oldular. Bu arada Çin KİV-ləri NVIDIA H20 sürətləndiricilərinin Çindəki tərtibatçılar üçün təhlükəsiz olmadığı tezisini təbliğ etməyə davam edir. Çin tərəfi idxalı əvəzləmə işlərini gücləndirir və iri Çin şəhərlərinin bələdiyyə hakimiyyətləri də bu işə qoşulub. Məsələn, Şanxayda 2027-ci ilə qədər bələdiyyə məlumat mərkəzlərində Çin sürətləndiricilərinin payının 70%-ə çatdırılması tələbi qoyulub, Pekində bu səviyyə 100%-ə qədər müəyyən edilib.
technote.az
Tweet
ELANLAR
  • 08.04.2026
    23–25 iyun 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Müasir Riyaziyyat, Mexanika və Onların Tətbiqlərinin Problemləri” (MPMMA 2026) mövzusunda Beynəlxalq konfransı keçiriləcək
  • 08.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunda dezinfeksiya işləri aparılacaq
  • 07.04.2026
    9-12 sentyabr 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Riyaziyyat və Mexanikanın Müasir Problemləri” mövzusunda 13-cü Beynəlxalq Konfransı keçiriləcək
  • 06.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunun növbəti Ümuminstitut seminarı keçiriləcək
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • İctimai təşkilatlar
    • Struktur
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Doktorantura
    • Magistratura
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • XƏBƏRLƏR
    • Konfranslar, İclaslar
    • Mühüm xəbərlər
  • FAYDALI KEÇİDLƏR
    • Elanlar
    • Yeni nəşrlər
    • Linklər
Copyright © 2010-2025 İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Saytın xəritəsi