AzEnRu
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • Struktur
    • İctimai təşkilatlar
    • Alimlər
  • XƏBƏRLƏR
    • Bütün xəbərlər
    • Mühüm xəbərlər
    • Tədbirlər
    • Elanlar
    • Xarici əlaqələr və Əməkdaşlıq
    • Nəşr fəaliyyəti
    • Maraqlı məlumatlar
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Elmi şuranın tərkibi
    • Elmi şuranın iclasları
    • İllik hesabat
  • ELMMETRİYA
  • DİSSERTASİYA ŞURASI
    • Doktorantura
    • Dissertasiya şurasının tərkibi
    • Dissertasiya şurasının iclasları
    • Qayda və təlimat
    • Dissertasiyaların avtoreferatları
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Yaradılan cihazlar
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • NƏŞRLƏR
    • AMEA-nın Xəbərləri
    • Dəsrlik və Monoqrafiyalar
  • ƏLAQƏ
ANA SƏHİFƏ →XƏBƏRLƏR
+A -A

Süni intellekt görmə qabiliyyətinin itirilməsini illər öncədən təyin edir

17.09.2025 / Maraqlı məlumatlar

Süni intellekt keratokonusun - görmə qabiliyyətini itirməyə səbəb ola biləcək göz xəstəliyinin - proqressini proqnozlaşdırmağı öyrənib. Cəmi 1-2 müayinənin məlumatları əsasında sistem 90%-ə qədər dəqiqliklə kimin erkən müdaxiləyə ehtiyacı olduğunu, kimin isə sadəcə müşahidə ilə kifayətlənə biləcəyini müəyyən edir. Bu, yüksək risk daşıyan xəstələrin lazım olan müalicəni daha erkən almasına, riski az olanların isə klinikaya tez-tez getməkdən qaçmasına və tibbi müəssisələrin yükünün azalmasına imkan yaradır. Keratokonus - adətən yeniyetmələrdə və gənclərdə inkişaf edən və böyüklük yaşında proqressivləşən buynuz qişa xəstəliyidir. Təxminən hər 350 nəfərdən birində diaqnoz qoyulur. Yüngül hallarda keratokonus kontakt linzalar vasitəsilə nəzarətdə saxlanıla bilər, lakin vəziyyət sürətlə pisləşərsə, buynuz qişanı möhkəmləndirmək üçün ultrabənövşəyi işıq və B2 vitamini ilə aparılan krosslinkinq proseduru tələb olunur.
Müalicə olmadıqda isə buynuz qişa transplantasiyası lazım gələ bilər. Keratokonuslu xəstələrin müşahidəsi olduqca vacibdir, çünki həkimlər əvvəlcədən kimdə xəstəliyin proqressivləşəcəyini, kimdə isə vəziyyətin sabit qalacağını müəyyən edə bilmirlər. Bu, vaxtında müalicə təyin etmək üçün uzun illər ərzində mütəmadi müayinələr və buynuz qişanın skan edilməsini tələb edir. Yeni tədqiqatda xəstələrin müşahidəsi tapşırığı süni intellektə həvalə olunub. Süni intellekt gözlərin optik koherent tomoqrafiyası (OKT) vasitəsilə əldə edilən təsvirləri, həmçinin pasiyentlərin digər məlumatlarını təhlil etmək üçün istifadə olunub. Ümumilikdə, süni intellekt alqoritmi 6684 xəstədən 36 673 görüntünü təhlil edib.
İlk müayinənin məlumatları əsasında o, xəstələri 2 qrupa ayıra bilib: 2/3-si aşağı risk daşıyır və onlara müalicə lazım deyil, 1/3-i isə yüksək riskli olub və krosslinkinqə ehtiyac duyub. İkinci müayinə məlumatı nəzərə alındıqda təsnifatın dəqiqliyi 90%-ə çatıb. Alqoritmdən istifadə yüksək risk daşıyan xəstələrin görmə itkisini önləyərək profilaktik müalicəni daha tez almasına, aşağı riskli xəstələrin isə tez-tez müşahidədən qaçmasına imkan verəcək. Bu, təkcə müalicənin nəticəsini yaxşılaşdırmayacaq, həm də səhiyyə resurslarını ən çox ehtiyacı olan insanlar üçün azad edəcək. Gələcəkdə tədqiqatçılar keratokonusun və digər göz xəstəliklərinin, o cümlədən infeksiyalar və irsi patologiyaların proqressini proqnozlaşdırmaq üçün milyonlarla skan üzərində daha güclü alqoritm öyrətməyi planlaşdırırlar.
technote.az
Tweet
ELANLAR
  • 08.04.2026
    23–25 iyun 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Müasir Riyaziyyat, Mexanika və Onların Tətbiqlərinin Problemləri” (MPMMA 2026) mövzusunda Beynəlxalq konfransı keçiriləcək
  • 08.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunda dezinfeksiya işləri aparılacaq
  • 07.04.2026
    9-12 sentyabr 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Riyaziyyat və Mexanikanın Müasir Problemləri” mövzusunda 13-cü Beynəlxalq Konfransı keçiriləcək
  • 06.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunun növbəti Ümuminstitut seminarı keçiriləcək
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • İctimai təşkilatlar
    • Struktur
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Doktorantura
    • Magistratura
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • XƏBƏRLƏR
    • Konfranslar, İclaslar
    • Mühüm xəbərlər
  • FAYDALI KEÇİDLƏR
    • Elanlar
    • Yeni nəşrlər
    • Linklər
Copyright © 2010-2025 İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Saytın xəritəsi