Bu gün Ümumdünya İnformasiya Əldə Etmək Azadlığı Günüdür
29.09.2025 / Maraqlı məlumatlar
28 Sentyabr - Ümumdünya İnformasiya Əldə Etmək Azadlığı Günüdür.
“Azərbaycan müəllimi” xəbər verir ki, BMT-nin Baş Assambleyası tərəfindən 2019-cu ilin oktyabr ayında informasiya əldə olunmasının əhəmiyyəti nəzərə alınaraq, hər il 28 sentyabr tarixi Ümumdünya İnformasiya Əldə etmək Azadlığı Günü kimi qeyd edilir.
İnformasiya əldə etmək azadlığı fundamental bir insan hüququdur və insan hüquqlarının təminatçısı olan dövlətin mühüm xüsusiyyətidir. Bu hüququn reallaşdırılması aşkarlığın və şəffaflığın təmin olunmasına şərait yaradır. Hər kəsin məlumat əldə etməsi, hər bir insanın məlumat axtarmaq, almaq və yaymaq hüququna sahib olması deməkdir.
UNESCO-nun bu tarixi günə həsr olunmuş açıqlamasında bildirilir ki, informasiyaya bərabər və universal çıxış insan hüquqlarını və ləyaqətini təşviq etmək, yoxsulluğun aradan qaldırılması və inklüziv bilik cəmiyyətlərinin qurulması üçün vacibdir:
“İnformasiya davamlı və demokratik cəmiyyətin əsas elementidir. Yalanları ifşa etməyə və iqlim dezinformasiyasına qarşı durmağa kömək edir, nifrət nitqinin qarşısını alır və qarşılıqlı anlaşmanı təşviq edir. İnformasiya ekstremizmə qarşı mübarizədə tərəfdaşımızdır, məlumatlı qərarlar qəbul etməyə, şəffaflığı və hesabatlılığı artırmağa kömək edir. Bununla belə, məlumatın belə faydalı rol oynaması üçün bütün insanların ona bərabər çıxışı olmalıdır və bunun üçün ölkələr müvafiq hüquqi, qanunvericilik və siyasi təminatları qəbul etməlidirlər. Hazırda Birləşmiş Millətlər Təşkilatına üzv dövlətlərin üçdə ikisindən bir qədər çoxu bu edib”.
Açıqlamada qeyd olunur ki, UNESCO əsas insan hüquqları və Davamlı İnkişaf Məqsədlərinə çatmaq üçün ən vacib amil kimi məlumatların qorunması və təşviqi üzərində işləyir. Bu səyləri dəstəkləyən BMT Baş Assambleyası, inkişaf, demokratiya və bərabərliyin təmin edilməsində ən vacib rolunu nəzərə alaraq 28 sentyabrı beynəlxalq informasiyaya universal giriş günü elan edib”.
Bu il Paris Sazişinin ruhuna uyğun olaraq, "Rəqəmsal dövrdə ekoloji məlumatlara çıxışın təmin edilməsi" mövzusuna həsr olunub.
UNESCO bildirir ki, müasir cəmiyyət ədalətli, dinc və davamlı gələcəyin qurulması üçün informasiyaya inklüziv çıxışa ehtiyac duyur. Bu beynəlxalq Ümumdünya İnformasiya əldə etmə günündə YUNESKO dünya ölkələrini informasiyanı qlobal ictimai xeyir kimi görməyə çağırır.
UNESCO ümid edir ki, Ümumdünya İnformasiya Əldə Etmək Azadlığı Gününün qeyd olunması informasiya azadlığı qanunlarının qəbul edilməsinə, kiberməkanda çoxdillilik və mədəni müxtəlifliyə dair siyasətlərin hazırlanmasına və əlilliyi olan qadın və kişilərə daha çox ölkədə məlumat əldə etməyə imkan verəcək. Bu addımlar 2030-cu ilə qədər davamlı inkişaf gündəminin həyata keçirilməsini sürətləndirəcək və bütün dünyada bilik cəmiyyətlərinin yaradılmasına yol açacaq.
