Azərbaycanda Milli SCADA sisteminin tətbiqi genişlənir
27.10.2025 / Mühüm xəbərlər
Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyinin İdarəetmə Sistemləri İnstitutunun Təcrübi İstehsalatlı “Kibernetika” Xüsusi Konstruktor Bürosu Azərbaycan Respublikası Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyinin “Regional Su Meliorasiya Xidməti” publik hüquqi şəxsi tərəfindən elan olunmuş “Bərdə rayonu ərazisində subartezian quyuları üçün nəzarət və idarəetmə sisteminin işlənilməsi və qurulması” üzrə keçirilmiş tenderin qalibi elan olunmuşdur.
Tətbiq olunan sistem AR ETN-nin İdarəetmə Sistemləri İnstitutu və Xüsusi Konstruktor Bürosunda işlənib hazırlanmış və beynəlxalq standartlara cavab verən SCADA (Supervisory Control And Data Acquisition) prinsipi əsasında qurulmuş intellektual nəzarət və idarəetmə sistemidir. Sistem suyun səviyyəsini, temperaturunu və sərfiyyatını real vaxt rejimində ölçür, alınan məlumatları emal edərək mühərriklərin optimal rejimdə işləməsini təmin edir və eyni zamanda bu məlumatları mərkəzi dispetçer sisteminə ötürür.
Tətbiq olunan sistem vasitəsilə enerjiyə qənaətedici, etibarlı və tam avtomatlaşdırılmış SCADA əsaslı intellektual idarəetmə platforması kimi su təsərrüfatı infrastrukturunda texnoloji yenilikdir. Onun tətbiqi nəticəsində subartezian quyularının fasiləsiz və sabit rejimdə işləməsi təmin edilir, nasos aqreqatlarının texniki xidməti sadələşir və su ehtiyatlarından istifadənin səmərəliliyi və dayanıqlığı artırılır.
SCADA tipli coğrafi paylanmış idarəetmə sistemləri dünyanın aparıcı şırkətləri tərəfindən işlənilmiş və kritik infrastrukturların nəzarət və idarəetməsində tətbiq olunur. İdarəetmə Sistemləri İnstitutunda və İnstitutun Xüsusi Konstruktor Bürosunda SCADA arxitekturasına əsaslanan intellektual sistemin elmi-tədqiqat və proqram-texniki vasitələri işlənilmiş və praktikada tətbiq olunmağa başlanılmışdır. İlk olaraq bu sistem artıq bir neçə il əvvəl neft sənayesində SOCAR-ın Bibiheybət mədənində təsərrüfat müqaviləsi əsasında tətbiq olunmağa başlanılmışdır və səmərəli istifadə olunur. Qeyd olunan tender isə yeni, milli SCADA sisteminin ölkənin su təsərrüfatında tətbiqinə başlanğıcdır.
