Alimlər Marsda tikinti üçün gözlənilməz bir üsul təklif ediblər
04.12.2025 / Maraqlı məlumatlar
Bəşəriyyət uzun müddətdir ki, Yer kürəsindən kənarda həyat arzusundadır və Mars getdikcə bizim növbəti evimiz hesab olunur. Lakin Qırmızı Planetdəki şərait o qədər sərtdir ki, tikinti materiallarının Yerdən daşınması çox bahalı və gəlirsizdir.
Beynəlxalq alimlər qrupu təbiətdən ilhamlanan bir həll yolu təklif edib: yerli Mars tozundan istifadə edərək və onu mikroblarla manipulyasiya edərək birbaşa Marsda yaşayış üçün yararlı divarlar "yetişdirmək".
Xarici qaynaqlara istinadən xəbər verilir ki, tədqiqat Frontiers in Microbiology (FM) jurnalında dərc edilib. Konsepsiya biomineralizasiyaya - mikroorqanizmlərin mineral birləşmələri buraxdığı və boş torpağı bərk materiala çevirdiyi təbii bir prosesə əsaslanır.
Namizədlər arasında kalsium karbonat istehsal edərək torpağı bir-birinə "yapışdıra" bilən Sporosarcina pasteurii bakteriyası və Marsın sərt Yerə bənzər mühitlərində belə sağ qalan siyanobakteriya Chroococcidiopsis var.
Birlikdə onlar yalnız Mars reqolitini gücləndirməklə kifayətlənməyib, həm də 3D çaplı evlər üçün əsas olan "biosement" yarada biliblər.
Mikrob sistemi ikili rol oynaya bilər. Tikinti ilə yanaşı, Chroococcidiopsis, potensial olaraq ilk məskunlaşmaları dəstəkləmək üçün faydalı ola biləcək oksigen istehsal edir. Ammonyak kimi metabolik yan məhsullar isə potensial olaraq qapalı dövrəli kənd təsərrüfatı sistemlərinin bir hissəsinə çevrilə və hətta Marsın uzunmüddətli "yaşıllaşmasına" doğru bir addım ola bilər.
Marsda faktiki tikinti hələ çox uzaqdadır: bir çox texnologiya Mars iqlimini simulyasiya edən şəraitdə - zəif cazibə qüvvəsi, radiasiya və su qıtlığında sınaqdan keçirilməlidir. Lakin Yerə bənzər regolit üzərində aparılan ilk laboratoriya təcrübələri artıq bu ideyanın mümkün olduğunu göstərir.
Hər şey yaxşı gedərsə, gələcək Mars evləri sadə bakteriyalar tərəfindən tikilə bilər.
