Nadir qalaktika birləşməsi kəşf edildi - Kainatda ilk

05.01.2026 / Maraqlı məlumatlar

Alimlər tarixdə ilk dəfə olaraq mərkəzlərində yerləşən üç supernəhəng qara dəliyin eyni vaxtda radio dalğaları yaydığı son dərəcə nadir bir qalaktika birləşməsini müşahidə ediblər. Təxminən 1,2 milyard işıq ili uzaqlıqda yerləşən bu nəhəng kosmik qarşılaşma qalaktikalarla qara dəliklərin eyni vaxtda necə böyüdüyünü anlamaq üçün unikal imkan yaradır.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, kəşf edilən sistem “J1218/1219+1035” adı ilə tanınır və üç ayrı qalaktikanın eyni anda toqquşduğu ilk açıq müşahidə kimi qiymətləndirilir.

Bu qarşılaşmanı xüsusi edən əsas məqam hər üç qalaktikanın mərkəzindəki supernəhəng qara dəliklərin ətrafdakı maddəni udaraq güclü radio siqnalları yaymasıdır.

İki qalaktikanın birləşməsi kainatda nisbətən geniş yayılmış hadisə sayılsa da, üç nəhəng qalaktikanın eyni vaxtda birləşməsi olduqca nadir hesab olunur. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, bu sistem uzun müddət yalnız nəzəri olaraq mövcud sayılan bir ssenarini reallığa çevirərək, qara dəliklərin böyümə mexanizmlərinə dair yeni baxış təqdim edir.

Əvvəlcə iki qalaktikanın birləşməsi kimi qiymətləndirilən sistem daha detallı müşahidələr nəticəsində təxminən 316 min işıq ili məsafədə yerləşən üçüncü qalaktikanın və onun aktiv qara dəliyinin də bu kosmik “rəqsə” qoşulduğunu üzə çıxarıb.

Alimlər bu nəhəng toqquşmanı qalaktikaların milyardlarla illik təkamülünü və onların mərkəzindəki qara dəliklərlə qarşılıqlı əlaqəni öyrənmək üçün təbiətin yaratdığı canlı laboratoriya kimi dəyərləndirirlər. Qalaktikalar arasında müşahidə olunan qaz axınları bu sistemin gələcəkdə tək, daha böyük bir qalaktik quruluşa birləşəcəyini göstərir.

Tədqiqatçılar bu nadir nümunəni araşdırmaqla kainatın dərinliklərində oxşar nəhəng birləşmələrin nə qədər geniş yayıldığını müəyyən etməyi və qalaktikaların bu ölçülərə necə çatdığını daha yaxşı anlamağı hədəfləyirlər. Əldə edilən nəticələrin müasir astrofizikada qara dəliklərə dair mövcud nəzəriyyələri yenidən formalaşdıracağı gözlənilir.

qafqazinfo.az