AzEnRu
  • ABOUT THE INSTITUTE
    • General information
    • Administration
    • Structure
    • Social organizations
    • Scientists
  • NEWS
    • All news
    • Major news
    • Activities
    • Announcements
    • Foreign relations and cooperation
    • Publishing activities
    • Interesting news
  • RESEARCH ACTIVITY
    • Research areas
    • Scientific results
    • Members of the Science Council
    • Meetings of the Science Council
    • Annual report
  • ELMMETRİYA
  • DISSERTATION COUNCIL
    • Doctoral program
    • Members of the Dissertation Council
    • Meetings of the Dissertation Council
    • Rules and guidelines
    • Author’s abstracts of theses
  • INNOVATION ACTIVITY
    • Potential applied projects
    • Designed devices
    • Applied research
    • Patents
    • Grants
  • PUBLICATIONS
    • Transactions of ANAS
    • Textbooks and monographs
  • CONTACT
MAIN PAGE →NEWS
+A -A

Kosmik hava durumu və proqnozu açıqlanıb

23.02.2023 /

Kosmik hava durumu - Günəş fəallığı bir qədər artıb. Hesabat dövrü ərzində maksimum alışma M 5.09 olub. Günəşin səthində 6 aktiv ləkə qrupu müşahidə olunur, aktiv ləkələrin sayı 100-dür. Son 3 sutka ərzində 34 CME (Coronal Mass Ejections - Tac Kütlə Atılmaları) qeydə alınıb. Onlardan ikisi 172⁰ və 112⁰-lik çox böyük sektoru əhatə edir. Hesabata əsasən alışmaya bağlı CME baş vermiş və II tip radioemissiya müşahidə olunub. Ümumilikdə hesabat dövründə Yerə doğru yönələn Tac Kütlə Atılmaları müşahidə olunmayıb. Günəş tacında 2 böyük tac dəliyi müşahidə olunur.

Şamaxı Astrofizika Rəsədxanasından verilən məlumata görə, enerjisi 2 MeV-dən çox olan elektron seli normal və həyəcanlaşmış səviyyədə olub, 10 MeV-dən çox enerjili proton seli isə fon səviyyəsində qalıb.

Günəş küləyi parametrləri son sutka ərzində güclənib. Günəş küləyinə müsbət qütblü CH HSS (Tac Dəliklərindən çıxan Yüksək Sürətli Zərrəciklər selinin) az da olsa təsiri hiss olunur. Küləyin sürəti Yer orbitində 580.8 km/san olub. Planetlərarası maqnit sahəsinin ümumi intensivliyi Yer orbitində zəif 6.75nT, radial istiqamətdə  isə 4.13 nT olub.

Geomaqnit sahəsi aktivləşərək G1 səviyyəli maqnit qasırğası baş vermişdir. Hal-hazırda Kp indeksi 4-dən çoxdur.

M sinifli alışma səbəbilə radiosiqnalların ötürülməsində R1 səviyyəli kəsilmə olub.

Kosmik hava proqnozu – Proqnoz günlərində (23-25 fevral) M sinif alışmanın baş verməsi ehtimalı 50%, X sinif 10% təşkil edir.

2 MeV-dən çox enerjili elektron selinin proqnoz dövründə orta və ya aşağı səviyyədə olacağı, 3229 və 3234 oblastlarında baş vermiş alışmalara görə isə enerjisi 10 MeV-dən çox olan proton selinin artacağı (S1-10%)  gözlənilir.

23-24 fevral tarixlərində Günəş küləyinin sabit qalacağı, 25 fevralda isə mənfi qütblü CH HSS (Tac Dəliklərindən çıxan Yüksək Sürətli Zərrəciklər selinin) səbəbilə Günəş küləyinin sürətinin yenidən artacağı gözlənilir.

Geomaqnit sahədə ümumən sakit şəraitin hökm sürəcəyi proqnozlaşdırılır (Kp=2, 3). G1 və daha yüksək səviyyəli geomaqnit qasırğasının yaranması gözlənilmir.

Radiosiqnalların ötürülməsində R1-R2 səviyyəli kəsilmə ehtimalı 50%, R3 səviyyəli kəsilmə ehtimalı 10% təşkil edir.

science.gov.az

Tweet
ANNOUNCE
  • 08.04.2026
  • 08.04.2026
  • 07.04.2026
  • 06.04.2026
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • ABOUT THE INSTITUTE
    • General information
    • Administration
    • Social organizations
    • Structure
  • RESEARCH ACTIVITY
    • Research areas
    • Scientific results
    • Doctoral program
    • Master`s program
  • INNOVATION ACTIVITY
    • Potential applied projects
    • Applied research
    • Patents
    • Grants
  • NEWS
    • Conferences, Assemblies
    • Major news
  • USEFUL
    • Announcements
    • New publications
    • Links
Copyright © 2010-2025 Institute of Control Systems
Sitemap