AzEnRu
  • ABOUT THE INSTITUTE
    • General information
    • Administration
    • Structure
    • Social organizations
    • Scientists
  • NEWS
    • All news
    • Major news
    • Activities
    • Announcements
    • Foreign relations and cooperation
    • Publishing activities
    • Interesting news
  • RESEARCH ACTIVITY
    • Research areas
    • Scientific results
    • Members of the Science Council
    • Meetings of the Science Council
    • Annual report
  • ELMMETRİYA
  • DISSERTATION COUNCIL
    • Doctoral program
    • Members of the Dissertation Council
    • Meetings of the Dissertation Council
    • Rules and guidelines
    • Author’s abstracts of theses
  • INNOVATION ACTIVITY
    • Potential applied projects
    • Designed devices
    • Applied research
    • Patents
    • Grants
  • PUBLICATIONS
    • Transactions of ANAS
    • Textbooks and monographs
  • CONTACT
MAIN PAGE →NEWS
+A -A

Süni zəka güclü zəlzələni 3 ay öncədən proqnozlaşdırmağı öyrənib

17.09.2024 /
ABŞ-ın Alyaska ştatının Ferbanks şəhərində yerləşən Alyaska Universitetinin mütəxəssisləri təyin ediblər ki, süni bbaş verəcək zəlzələni bir neçə gün və hətta bir neçə ay öncədən proqnozlaşdıra bilir. Mütəxəssislər aşkar ediblər ki, machine learning texnologiyası təbii fəlakətlər barəsində hesabatlardakı məlumatları analiz edərək güclü zəlzələlərin baş vermələrindən öncə onların özəlliklərinə dair markerləri identifikasiya edə bilir. Bu fikrin effektivliyini yoxlamaq üçün mütəxəssislər Alyaska və Kaliforniyada baş vermiş iki güclü zəlzələni analiz ediblər.
     
Daha sonra onlar anomal seysmik aktivliklərin identifikasiyası məqsədi istiqamətində məlumatların axtarışı ilə məşğul ola bilən kompüter alqoritmini hazırlayıblar. Alqoritm öz növbəsində süni zəkaya proqnozların və qərarların formalaşdırılması üçün məlumatların effektiv interpretasiyası imkanını verir. Məlum olub ki, analizi aparılmış zəlzələlərin baş vermələrindən 3 ay əvvəl anomal seysmik aktivlik yarana bilər. Həmin anomal seysmik aktivlik Cənubi Mərkəzi Alyaska və Cənubi Kaliforniya ərazilərinin 15-25%-də təyin edilib.
     
Alyaskanın Ankoric şəhərində zəlzələ 30 noyabr 2018-ci il tarixində baş vermişdi. Süni zəka vasitəsilə alimlər təyin ediblər ki, anomal seysmik aktivliyin aşkar edilməsi baş verə biləcək güclü zəlzələnin 3 aydan öncə proqnozlaşdırma ehtimalını 80% yüksəldir. Kaliforniyanın Rickrest şəhərində olmuş zəlzələlərin araşdırılması da bu təbiət hadisəsinin 40 gün öncədən 80%-lik ehtimalla proqnozlaşdırılmasına imkan verib. İndi isə mütəxəssislər bu texnologiyanı reallığa yaxın olan şərtlər altında test etməyi nəzərdə tutublar.
technote.az
 
Tweet
ANNOUNCE
  • 08.04.2026
  • 08.04.2026
  • 07.04.2026
  • 06.04.2026
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • ABOUT THE INSTITUTE
    • General information
    • Administration
    • Social organizations
    • Structure
  • RESEARCH ACTIVITY
    • Research areas
    • Scientific results
    • Doctoral program
    • Master`s program
  • INNOVATION ACTIVITY
    • Potential applied projects
    • Applied research
    • Patents
    • Grants
  • NEWS
    • Conferences, Assemblies
    • Major news
  • USEFUL
    • Announcements
    • New publications
    • Links
Copyright © 2010-2025 Institute of Control Systems
Sitemap