AzEnRu
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • Struktur
    • İctimai təşkilatlar
    • Alimlər
  • XƏBƏRLƏR
    • Bütün xəbərlər
    • Mühüm xəbərlər
    • Tədbirlər
    • Elanlar
    • Xarici əlaqələr və Əməkdaşlıq
    • Nəşr fəaliyyəti
    • Maraqlı məlumatlar
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Elmi şuranın tərkibi
    • Elmi şuranın iclasları
    • İllik hesabat
  • ELMMETRİYA
  • DİSSERTASİYA ŞURASI
    • Doktorantura
    • Dissertasiya şurasının tərkibi
    • Dissertasiya şurasının iclasları
    • Qayda və təlimat
    • Dissertasiyaların avtoreferatları
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Yaradılan cihazlar
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • NƏŞRLƏR
    • AMEA-nın Xəbərləri
    • Dəsrlik və Monoqrafiyalar
  • ƏLAQƏ
ANA SƏHİFƏ →XƏBƏRLƏR
+A -A

Süni zəka güclü zəlzələni 3 ay öncədən proqnozlaşdırmağı öyrənib

17.09.2024 / Maraqlı məlumatlar
ABŞ-ın Alyaska ştatının Ferbanks şəhərində yerləşən Alyaska Universitetinin mütəxəssisləri təyin ediblər ki, süni bbaş verəcək zəlzələni bir neçə gün və hətta bir neçə ay öncədən proqnozlaşdıra bilir. Mütəxəssislər aşkar ediblər ki, machine learning texnologiyası təbii fəlakətlər barəsində hesabatlardakı məlumatları analiz edərək güclü zəlzələlərin baş vermələrindən öncə onların özəlliklərinə dair markerləri identifikasiya edə bilir. Bu fikrin effektivliyini yoxlamaq üçün mütəxəssislər Alyaska və Kaliforniyada baş vermiş iki güclü zəlzələni analiz ediblər.
     
Daha sonra onlar anomal seysmik aktivliklərin identifikasiyası məqsədi istiqamətində məlumatların axtarışı ilə məşğul ola bilən kompüter alqoritmini hazırlayıblar. Alqoritm öz növbəsində süni zəkaya proqnozların və qərarların formalaşdırılması üçün məlumatların effektiv interpretasiyası imkanını verir. Məlum olub ki, analizi aparılmış zəlzələlərin baş vermələrindən 3 ay əvvəl anomal seysmik aktivlik yarana bilər. Həmin anomal seysmik aktivlik Cənubi Mərkəzi Alyaska və Cənubi Kaliforniya ərazilərinin 15-25%-də təyin edilib.
     
Alyaskanın Ankoric şəhərində zəlzələ 30 noyabr 2018-ci il tarixində baş vermişdi. Süni zəka vasitəsilə alimlər təyin ediblər ki, anomal seysmik aktivliyin aşkar edilməsi baş verə biləcək güclü zəlzələnin 3 aydan öncə proqnozlaşdırma ehtimalını 80% yüksəldir. Kaliforniyanın Rickrest şəhərində olmuş zəlzələlərin araşdırılması da bu təbiət hadisəsinin 40 gün öncədən 80%-lik ehtimalla proqnozlaşdırılmasına imkan verib. İndi isə mütəxəssislər bu texnologiyanı reallığa yaxın olan şərtlər altında test etməyi nəzərdə tutublar.
technote.az
 
Tweet
ELANLAR
  • 08.04.2026
    23–25 iyun 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Müasir Riyaziyyat, Mexanika və Onların Tətbiqlərinin Problemləri” (MPMMA 2026) mövzusunda Beynəlxalq konfransı keçiriləcək
  • 08.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunda dezinfeksiya işləri aparılacaq
  • 07.04.2026
    9-12 sentyabr 2026-cı il tarixlərində Bakı şəhərində “Riyaziyyat və Mexanikanın Müasir Problemləri” mövzusunda 13-cü Beynəlxalq Konfransı keçiriləcək
  • 06.04.2026
    Riyaziyyat İnstitutunun növbəti Ümuminstitut seminarı keçiriləcək
Akademik Telman Əliyev
www.telmanaliev.az
HORIZON EUROPE
AR Elm və Təhsil Nazirliyi
İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Avropa İttifaqının
HORIZON EUROPE proqramının
Rəqəmsal, Sənaye və Kosmos istiqaməti üzrə dayaq nöqtəsidir
DÖVRİ NƏŞR
  • İNSTİTUT HAQQINDA
    • Ümumi məlumat
    • Rəhbərlik
    • İctimai təşkilatlar
    • Struktur
  • ELMİ FƏALİYYƏT
    • Elmi istiqamətlər
    • Elmi nəticələr
    • Doktorantura
    • Magistratura
  • İNNOVASİYA FƏALİYYƏTİ
    • Potensial tətbiqi layihələr
    • Tətbiq işləri
    • Patentlər
    • Qrantlar
  • XƏBƏRLƏR
    • Konfranslar, İclaslar
    • Mühüm xəbərlər
  • FAYDALI KEÇİDLƏR
    • Elanlar
    • Yeni nəşrlər
    • Linklər
Copyright © 2010-2025 İdarəetmə Sistemləri İnstitutu
Saytın xəritəsi